Złe dane z rynku pracy w Metropolii Toruńskiej. Miasto ma jednak ambitne plany

W lutym 2026 roku w Toruniu zarejestrowanych było 3728 bezrobotnych, wobec 3696 miesiąc wcześniej. To wzrost niewielki w skali miesiąca, ale dużo mocniej wybrzmiewa porównanie rok do roku: bez pracy pozostaje dziś o blisko jedną piątą więcej mieszkańców niż na początku 2025 roku. Jeszcze bardziej niepokoi to, że wraz ze wzrostem liczby bezrobotnych maleje liczba ofert pracy.

Toruń ze stopą bezrobocia na poziomie 4,1 proc. nadal wygląda lepiej niż powiat toruński, gdzie bez pracy pozostaje już 9,3 proc. osób aktywnych zawodowo. Ale na tle Bydgoszczy, gdzie stopa bezrobocia wynosi 2,7 proc., oraz powiatu bydgoskiego z wynikiem 3,7 proc., widać wyraźnie, że lokalny rynek pracy słabnie i coraz mocniej odstaje od silniejszego sąsiada.

Problem nie dotyczy zresztą wyłącznie Torunia. W całym województwie kujawsko-pomorskim stopa bezrobocia rejestrowanego na koniec stycznia 2026 roku wynosiła 8,2 proc., podczas gdy średnia krajowa sięgała 6,0 proc. Jednocześnie w regionie spadło przeciętne zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw — w styczniu było ono o 1,8 proc. niższe niż rok wcześniej. To ważny sygnał, bo pokazuje, że firmy nie tylko ostrożniej zatrudniają, ale część z nich po prostu ogranicza skalę działalności.

To nie jest już tylko sezonowość

Część wzrostu bezrobocia na przełomie stycznia i lutego można tłumaczyć typowym dla początku roku osłabieniem prac sezonowych. Zimą słabiej pracują branże zależne od pogody i krótkoterminowych zleceń, więc liczba rejestracji w urzędach pracy zwykle rośnie. W tym przypadku widać jednak, że sezonowość nie tłumaczy wszystkiego. Gdyby chodziło wyłącznie o zimowy przestój, skala pogorszenia rok do roku nie byłaby tak wyraźna.

Na to nakłada się drugi problem: słabszy popyt na pracę. Z przedstawionych danych wynika, że w pierwszych dwóch miesiącach tego roku na bezrobotnych czekało około 360 wakatów, podczas gdy rok wcześniej było ich ponad 850. To różnica ogromna. Oznacza, że rynek nie tylko "wypycha" więcej osób do bezrobocia, ale też daje im znacznie mniej szans na szybki powrót do zatrudnienia.

Największy problem: niedopasowanie

Problem regionu nie polega wyłącznie na tym, że ofert jest mało. Równie ważne jest to, jakich pracowników szukają firmy. Według "Barometru zawodów" na 2026 rok w kujawsko-pomorskim brakuje przede wszystkim fachowców: elektryków, kierowców, spawaczy, operatorów obrabiarek, monterów instalacji, ale też pielęgniarek, lekarzy, psychologów, opiekunów oraz samodzielnych księgowych. To oznacza, że zapotrzebowanie koncentruje się w wąskich, konkretnych specjalizacjach, a nie w szerokim rynku pracy dla osób o ogólnych kwalifikacjach.

I właśnie tu pojawia się istota problemu Torunia i okolic. Można mieć jednocześnie rosnącą liczbę bezrobotnych i braki kadrowe w wielu branżach. Dzieje się tak wtedy, gdy struktura kwalifikacji osób szukających pracy nie odpowiada temu, czego realnie potrzebują pracodawcy. Innymi słowy: pracy nie brakuje wszędzie, ale często jest ona tam, gdzie kandydatów z odpowiednimi kompetencjami po prostu nie ma.

Powiat toruński płaci najwyższą cenę

Dużo gorszy wynik powiatu toruńskiego niż samego miasta nie jest przypadkiem. To właśnie obszary otaczające większe ośrodki najmocniej odczuwają spowolnienie rekrutacji. Część mieszkańców takich terenów jest zależna od dojazdów do miasta albo od ograniczonej liczby lokalnych pracodawców. Gdy firmy ograniczają nabór, skutki szybciej widać poza rdzeniem miejskim niż w samym centrum rynku pracy. Dla powiatu toruńskiego to szczególnie niebezpieczne: jeśli lokalna gospodarka nie tworzy dość etatów, a większe ośrodki rekrutują ostrożniej, bezrobocie rośnie tam szybciej niż w mieście.

Bydgoszcz liderem: wielkość ma znaczenie

Kontrast z Bydgoszczą jest tu wyjątkowo wymowny. Skoro w jednym województwie można mieć 2,7 proc. bezrobocia w dużym mieście, a w innym ośrodku 4,1 proc., to znaczy, że nie chodzi wyłącznie o sytuację makroekonomiczną Polski, lecz także o lokalną siłę rynku pracy. Bydgoszcz wyraźnie lepiej absorbuje osoby szukające zatrudnienia, a Toruń i jego otoczenie wchodzą w 2026 rok z dużo mniejszym marginesem bezpieczeństwa. W przypadku Bydgoszczy istotny jest potencjał ludnościowy: inwestorzy w pierwszej kolejności wybierają ośrodki z dostępem do jak najszerszej puli pracowników. Ilość miejsc pracy w tym przypadku nie idzie jednak w parze z jakością: pensje w grodzie nad Brdą są bowiem niższe.

Wniosek jest więc dość prosty. Toruń jeszcze się broni, ale okolica już nie. Wzrost liczby bezrobotnych, spadek liczby ofert tworzą niepokojący układ. Wiosną sytuacja może się lekko poprawić wraz z powrotem części prac sezonowych, ale bez nowych inwestycji, większej liczby ofert i lepszego dopasowania kwalifikacji do potrzeb firm problem nie zniknie. Dziś alarmujące są nie tylko same liczby, ale ich zestawienie: więcej bezrobotnych, mniej wakatów i region, który wciąż nie potrafi dogonić silniejszych ośrodków.

Toruń z pomysłem na odwrócenie trendów

Toruń w ostatnich dwóch latach coraz wyraźniej pokazuje, że chce być nie tylko silnym ośrodkiem akademickim i historycznym, ale także miejscem przyjaznym dla inwestorów. Władze miasta rozwijają tereny inwestycyjne, poszerzają ofertę dla przedsiębiorców, budują współpracę w ramach Metropolii Toruńskiej i wzmacniają kontakty z instytucjami wspierającymi rozwój gospodarczy. Wszystko to składa się na obraz miasta, które próbuje aktywnie konkurować o nowe firmy, technologie i miejsca pracy.

Toruń Zachód ma być gospodarczym symbolem nowego otwarcia

Najważniejszym projektem proinwestycyjnym Torunia stała się Strefa Inwestycyjna Toruń Zachód. To właśnie ten obszar miasto zaczęło w 2025 roku szczególnie mocno promować jako miejsce dla branży IT, wysokich technologii, przemysłów kreatywnych oraz centrów badawczo-rozwojowych.

To istotny kierunek, bo pokazuje, że Toruń nie chce opierać swojej przyszłości wyłącznie na tradycyjnej działalności gospodarczej. Stawia raczej na sektory dające większą wartość dodaną, innowacje i lepiej płatne miejsca pracy. Miasto zapowiada przy tym uzbrojenie terenów, rozbudowę dróg, lepszy dostęp do drogi krajowej nr 80 oraz powiązanie strefy z nową infrastrukturą komunalną. Dla inwestorów to sygnał, że nie chodzi tylko o marketing, ale także o przygotowanie realnych warunków do prowadzenia biznesu.

Więcej gruntów, większe możliwości

Duże znaczenie dla rozwoju Torunia Zachód miało porozumienie z Aeroklubem Pomorskim. We wrześniu 2025 roku miasto poinformowało, że dzięki tej współpracy zasób gminnych gruntów w strefie zwiększył się o 26,4 hektara. W praktyce oznacza to, że cały obszar Toruń Zachód urósł do 119 hektarów w miksie własnościowym, z czego 68 hektarów stanowią grunty miejskie. To ważna informacja z punktu widzenia gospodarki, bo większy teren oznacza większą elastyczność i możliwość lokowania bardziej rozbudowanych projektów inwestycyjnych. Dla miasta to także mocniejszy argument w rozmowach z potencjalnymi inwestorami.

Wsparcie specjalnej strefy ekonomicznej wzmacnia projekt

Kolejnym krokiem było włączenie do projektu Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej. W październiku 2025 roku PSSE objęła oficjalny patronat nad Strefą Inwestycyjną Toruń Zachód. Taki ruch ma znaczenie nie tylko wizerunkowe. Według zapowiedzi miasta oznacza on również wsparcie eksperckie w planowaniu przestrzennym, rozwoju infrastruktury oraz poszukiwaniu inwestorów. Patronat PSSE zwiększa wiarygodność całego przedsięwzięcia i może przyspieszyć komercjalizację terenów. Dla biznesu to ważny sygnał, że projekt zyskuje instytucjonalne zaplecze i nie jest jedynie lokalną inicjatywą bez szerszego wsparcia.

Metropolia Toruńska jako nowy instrument rozwoju

Ważnym elementem nowej polityki gospodarczej stała się także Metropolia Toruńska. Formalnie powstała 17 stycznia 2025 roku i skupia 36 samorządów, około 455 tysięcy mieszkańców oraz ponad 50 tysięcy firm. Z punktu widzenia gospodarki to zmiana jakościowa. Toruń zaczyna bowiem budować swoją pozycję nie tylko jako pojedyncze miasto, ale jako centrum większego obszaru funkcjonalnego. W oficjalnych założeniach metropolia ma służyć wspólnemu planowaniu inwestycyjnemu, lepszej organizacji transportu i zwiększaniu atrakcyjności całego obszaru. Dla inwestora taka skala ma znaczenie, bo liczy się nie tylko sam miejski rynek, ale też zaplecze kadrowe, komunikacyjne i przestrzenne w szerszym otoczeniu.

Wspólna oferta zamiast lokalnej konkurencji

Jednym z najciekawszych kroków w ramach Metropolii Toruńskiej było podpisanie we wrześniu 2025 roku listu intencyjnego dotyczącego utworzenia Zintegrowanej Oferty Inwestycyjnej. To rozwiązanie może okazać się bardzo istotne, bo zmienia sposób myślenia o przyciąganiu biznesu. Zamiast konkurować między sobą, poszczególne gminy zaczynają budować wspólną, bardziej kompleksową ofertę dla inwestorów. Według miasta ma to zwiększyć konkurencyjność całego obszaru, przyciągać nowe technologie, inwestycje i miejsca pracy. Z perspektywy przedsiębiorców oznacza to prostszy dostęp do szerszej oferty lokalizacyjnej i większą przejrzystość całego regionu.

Strategia do 2035 roku ma uporządkować rozwój

Na początku 2026 roku poinformowano także, że pod koniec 2025 roku przyjęto strategię rozwoju ponadlokalnego Metropolii Toruńskiej na lata 2026–2035. To dokument ważny nie tylko z punktu widzenia samorządów, ale również biznesu. Wspólna strategia daje podstawę do lepszej koordynacji inwestycji, transportu, usług i polityki rozwojowej w skali większej niż samo miasto. Dla przedsiębiorców przewidywalność i długofalowe planowanie mają duże znaczenie, bo zmniejszają ryzyko i ułatwiają podejmowanie decyzji inwestycyjnych. Tego typu dokumenty zwiększają także szanse na skuteczne pozyskiwanie środków zewnętrznych na rozwój infrastruktury.

Toruń zyskał także okno na świat

Ważnym impulsem dla lokalnego ekosystemu gospodarczego było również otwarcie w kwietniu 2025 roku Regionalnego Biura Handlowego Polskiej Agencji Inwestycji i Handlu. To pierwsze takie biuro w województwie kujawsko-pomorskim. Jego obecność w Toruniu wzmacnia znaczenie miasta w regionie i daje firmom łatwiejszy dostęp do wsparcia w ekspansji zagranicznej oraz kontaktach międzynarodowych. Dla wielu przedsiębiorców to szansa na bliższy kontakt z instytucją, która pomaga rozwijać eksport i szukać partnerów poza Polską. W praktyce oznacza to, że Toruń nie tylko chce przyciągać inwestorów do siebie, ale także pomagać lokalnym firmom w wychodzeniu na zewnątrz.

Jest średnio, będzie bardzo dobrze?

Zestawiając wszystkie te działania, widać wyraźnie, że Toruń stara się prowadzić coraz bardziej świadomą politykę probiznesową. Z jednej strony rozwija konkretne tereny inwestycyjne, z drugiej wzmacnia swoją pozycję poprzez współpracę metropolitalną i instytucjonalną. Strefa Toruń Zachód, rozbudowa portfolio inwestycyjnego, wsparcie PSSE, Metropolia Toruńska i obecność PAIH tworzą razem spójną opowieść o mieście, które chce być bardziej konkurencyjne gospodarczo. To oczywiście dopiero początek drogi. O sukcesie zdecyduje nie tylko liczba przygotowanych dokumentów i podpisanych porozumień, ale przede wszystkim to, czy za tym pójdą konkretne inwestycje, nowe firmy i miejsca pracy. Już dziś jednak widać, że Toruń próbuje wyjść poza tradycyjny model rozwoju i coraz mocniej zaznacza swoje aspiracje jako nowoczesny ośrodek gospodarczy.