Czy obraz można usłyszeć albo poczuć? WOAK rusza z międzynarodowym projektem

Czy dzieło sztuki można odbierać nie tylko wzrokiem, ale także słuchem, dotykiem, zapachem, a nawet smakiem? Odpowiedzi na to pytanie poszuka Wojewódzki Ośrodek Animacji Kultury w Toruniu, który rozpoczął realizację międzynarodowego projektu "Invisible Painting". Dwuletnie przedsięwzięcie otrzymało dofinansowanie z programu Unii Europejskiej Kreatywna Europa i potrwa do marca 2028 roku.

Zespół Invisible Paiting.

Źródło zdjęć: © WOAK | materiały prasowe

oprac. Katarzyna Kucharczyk

4 lipca 2026, 12:35

Od dźwięków i zapachów do sztuki abstrakcyjnej

Projekt ma zmienić sposób odbioru sztuki współczesnej, szczególnie abstrakcyjnej. Jego celem jest opracowanie narzędzi, które pozwolą "tłumaczyć" elementy obrazu na inne zmysły. Dzięki temu osoby niewidome, słabowidzące i widzące będą mogły wspólnie doświadczać dzieł sztuki i interpretować je na równych zasadach.

Projekt jest rozwinięciem inicjatywy "Niewidzialny obraz", którą WOAK zrealizował w 2024 roku. Wówczas uczestnicy poznawali twórczość Stanisława Ignacego Witkiewicza za pomocą dźwięków, zapachów, smaków oraz tyflografik.

Tym razem organizatorzy idą o krok dalej. Zamiast malarstwa realistycznego skupią się na sztuce abstrakcyjnej, wykorzystując m.in. dzieła znajdujące się w zbiorach Galerii Miejskiej bwa w Bydgoszczy oraz Centrum Sztuki Współczesnej "Znaki Czasu" w Toruniu.

Trzy etapy projektu. Trwają prace

Do końca 2026 roku prowadzone będą prace badawczo-rozwojowe z udziałem naukowców, między innymi z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Ich zadaniem będzie opracowanie modelu interpretacji dzieł sztuki z wykorzystaniem różnych zmysłów.

W 2027 roku rozpoczną się otwarte warsztaty z udziałem osób niewidomych i słabowidzących, które jako eksperci będą testować przygotowane rozwiązania wspólnie z mieszkańcami województwa kujawsko-pomorskiego.

Ostatni etap potrwa do marca 2028 roku. Powstanie wtedy internetowy hub oraz bezpłatne kursy e-learningowe, z których będą mogły korzystać muzea i instytucje kultury w Polsce oraz Europie.

Europejska współpraca

Liderem projektu jest Wojewódzki Ośrodek Animacji Kultury w Toruniu. Partnerami przedsięwzięcia są MuseoSpace Stichting z Holandii oraz Kulturni dom Franca Bernika Domžale ze Słowenii. W działania zaangażowały się również Galeria Miejska bwa w Bydgoszczy oraz Centrum Sztuki Współczesnej "Znaki Czasu" w Toruniu.

Całkowita wartość projektu wynosi 253 458 euro, a grant z programu Kreatywna Europa to 200 tys. euro, które zostaną podzielone pomiędzy partnerów projektu. Przedsięwzięcie jest również współfinansowane z budżetu Samorządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego.

oprac. Katarzyna Kucharczyk Dziennikarka

Dziennikarka