Apel o solidarność mediów w obliczu działań typu SLAPP
SLAPP (Strategic Lawsuits Against Public Participation) to strategiczne pozwy mające na celu nie tyle wygranie sprawy w sądzie, co zastraszenie i uciszenie krytyki. W praktyce są one coraz częściej wykorzystywane wobec dziennikarzy oraz redakcji, które podejmują tematy niewygodne dla wpływowych podmiotów – biznesowych, politycznych czy instytucjonalnych. SLAPP to problem, który dotyka coraz więcej redakcji, w tym naszą.
Najbardziej dotknięte tym zjawiskiem są lokalne media. Dysponują one ograniczonymi zasobami finansowymi i prawnymi, przez co stają się łatwym celem dla dużych, często międzynarodowych koncernów lub fundacji, nierzadko wspieranych kapitałem zagranicznym. W starciu z takimi podmiotami nawet bezzasadny pozew może oznaczać dla lokalnej redakcji ogromne koszty, wieloletnie postępowania i ryzyko paraliżu działalności.
Efekt jest jeden – ograniczenie wolności słowa i osłabienie funkcji kontrolnej mediów. Dziennikarze, obawiając się konsekwencji prawnych, mogą rezygnować z publikacji ważnych społecznie materiałów. W ten sposób SLAPP staje się realnym zagrożeniem dla demokracji, szczególnie na poziomie lokalnym, gdzie niezależne media pełnią kluczową rolę w patrzeniu władzy i biznesowi na ręce.
Do wystosowania apelu skłoniło nas zachowanie Fundacji Grand Agro, której system działania opisaliśmy szczegółowo na naszych łamach. Model jest zawsze ten sam: podburzanie lokalnej społeczności, zalew pismami i pozwami, nagonka w social mediach i żądanie swoistego "haraczu" za wycofanie się z sądowo-urzędniczych batalii.
Poniżej prezentujemy treść apelu przesłanego do największych redakcji w Polsce, licznych redakcji regionalnych oraz stowarzyszeń zrzeszających dziennikarzy i wydawców w Polsce.
SLAPP (Strategic Lawsuits Against Public Participation) to strategiczne pozwy mające na celu nie tyle wygranie sprawy w sądzie, co zastraszenie i uciszenie krytyki. W praktyce są one coraz częściej wykorzystywane wobec dziennikarzy oraz redakcji, które podejmują tematy niewygodne dla wpływowych podmiotów
Szanowni Państwo, Koledzy i Koleżanki Redaktorzy,
zwracamy się do Państwa jako przedstawicieli środowiska medialnego z prośbą o wsparcie i solidarność w obliczu działań o charakterze SLAPP (Strategic Lawsuit Against Public Participation), które coraz częściej wykorzystywane są jako narzędzie wywierania presji na dziennikarzy oraz redakcje.
W ostatnim czasie mierzymy się z próbami zastraszania poprzez działania prawne, których rzeczywistym celem nie jest ochrona dóbr osobistych, lecz ograniczenie debaty publicznej oraz zniechęcenie do podejmowania istotnych społecznie tematów. Tego typu praktyki stanowią poważne zagrożenie dla wolności słowa, niezależności mediów oraz prawa obywateli do rzetelnej informacji. Szczególnie dotykają one regionalne dzienniki i serwisy informacyjnie.
Z uwagi na charakter sprawy oraz jej potencjalne konsekwencje dla całego środowiska dziennikarskiego, zwracamy się do Państwa z prośbą o:
– nagłośnienie problemu działań typu SLAPP,
– wsparcie w budowaniu świadomości społecznej na temat zagrożeń dla wolnych mediów,
– rozważenie publikacji materiałów dotyczących tej sprawy lub podobnych przypadków,
– solidarne stanowisko środowiska medialnego wobec prób ograniczania wolności wypowiedzi.
Wierzymy, że tylko wspólne działania oraz jednoznaczna postawa środowiska dziennikarskiego mogą skutecznie przeciwdziałać tego typu praktykom i chronić fundamenty demokratycznego państwa prawa.
Pozostajemy do Państwa dyspozycji w zakresie udzielenia dodatkowych informacji oraz przekazania materiałów dotyczących sprawy.
Z wyrazami szacunku
Dawid Gulczyński, Metropolia Toruńska .pl